2026-yil 22–23-sentabr kunlari Toshkentda milliy yuqori darajadagi domenlar administratorlari va registratorlarining 19-Xalqaro konferensiyasi TLDCON 2026 bo'lib o'tdi. aHOST kompaniyasi konferensiyada ikki ma'ruza bilan ishtirok etdi: .UZ domenlar bozorining rivojlanishi va yangi lots.uz xizmati haqida hamda .asia domeni va wp.uz WordPress-hostingi haqida.
Konferensiya haqida
TLDCON — Sharqiy Yevropa va Markaziy Osiyo mamlakatlari milliy domenlari administratorlari va registratorlarining har yili o'tkaziladigan xalqaro konferensiyasi. U 2008-yildan beri o'tkazib kelinadi va shu vaqt ichida mintaqaning asosiy soha maydonchasiga aylandi: bu yerda milliy domen registraturalari, akkreditatsiyalangan registratorlar, ICANN va davlat organlari vakillari hamda kiberxavfsizlik bo'yicha ekspertlar uchrashadi.
2026-yilda konferensiya ilk bor O'zbekistonda o'tkazildi. Tashkilotchilar sifatida .RU/.РФ domenlari Muvofiqlashtiruvchi markazi va RosNIIROS, qabul qiluvchi tomon sifatida esa milliy .UZ domen zonasi administratori UZINFOCOM ishtirok etdi. Tadbir Panarams Tashkent Hotel mehmonxonasida bo'lib o'tdi va O'zbekiston, Rossiya, Qozog'iston, Qirg'iziston, Belarus va boshqa mamlakatlardan ishtirokchilarni to'pladi.
Ikki kunlik dastur sohaning asosiy mavzularini qamrab oldi:
- internet-infratuzilmada sun'iy intellekt — mijozlarni qo'llab-quvvatlashdan kiberhimoyagacha;
- kiberxavfsizlik va DNS Abuse bilan kurash, AI-agentlar tomonidan tug'iladigan tahdidlar;
- davlat organlari va tovar belgisi egalari uchun domenlarga xizmat ko'rsatishning maxsus rejimlari;
- domen zonalarining marketingi va rivojlanishi;
- domen sohasidagi karyera haqida yoshlar seksiyasi.
Ma'ruzachilar orasida ICANN, DotAsia, APNIC, Positive Technologies va mintaqa milliy registraturalarining vakillari bor edi. Konferensiya doirasida Muvofiqlashtiruvchi markaz bilan KazNIC, UZINFOCOM va «AZIYAINFO» registraturalari o'rtasida DNS xavfsizligi, domenlarni boshqarish va baynalmilallashtirilgan domen nomlarini ilgari surish sohalarida hamkorlik memorandumlari imzolandi.
O'zbekistondagi yagona ICANN akkreditatsiyasiga ega registrator bo'lgan aHOST kompaniyasi («SUVAN NET» MChJ) konferensiyada ikki ma'ruza bilan chiqdi.
Artur Suvanovning ma'ruzasi: «.UZ domen nomlari bozorini yangi xizmatlar orqali rivojlantirish»
«Domenlar marketingi» seksiyasida aHOST bosh direktori Artur Suvanov so'zga chiqdi. U kompaniya O'zbekiston bozorida qanday rivojlanayotgani va abonentlarni saqlab qolish uchun nima uchun ular uchun yangi xizmatlar yaratish eng muhim ekani haqida gapirdi.

aHOST 2010-yildan beri hosting va domenlarni ro'yxatdan o'tkazish xizmatlarini ko'rsatib keladi va bugungi kunda boshqaruvidagi domenlar soni bo'yicha barcha milliy registratorlar orasida yetakchi hisoblanadi. Ma'ruzadan bir necha raqamlar:
| 75 000 dan ortiq | domen kompaniya boshqaruvida, shundan 68 000 dan ortig'i — .UZ zonasida |
| 26 700 dan ortiq | .UZ domeni 2026-yil boshidan beri ro'yxatdan o'tkazildi, sof o'sish — 12 000 dan ortiq domen (taxminan 18%) |
| 7 000 dan ortiq | xalqaro domen (.com, .net, .org, .asia va boshqalar); abonentlar uchun jami 1 000 dan ortiq domen zonasida ro'yxatdan o'tkazish imkoniyati mavjud |
| 43 000 dan ortiq | abonent — yuridik shaxslar, davlat tashkilotlari va jismoniy shaxslar; bir yil ichida abonentlar soni 21% ga o'sdi, 9 000 dan ortiq yangi shartnoma tuzildi |

«Mijozni kuch yoki iltimos bilan ushlab qolib bo'lmasligi hech kimga sir emas, — dedi Artur Suvanov. — Faqat yangi shartnoma tuzish emas, balki abonentlar uchun shunday imkoniyatlar yaratish muhimki, ular sizning xizmatlaringizdan ko'p yillar davomida foydalanishda davom etsin. Har bir abonent — statistikadagi raqam emas, balki sifatli xizmat olishni va eshitilishni istaydigan inson».
lots.uz — .UZ domenlari auksionlari ishtirokchilari uchun yangi xizmat
Ma'ruzaning asosiy mavzusi lots.uz loyihasi bo'ldi — bu bevosita domen sohasiga taalluqli va 2026-yil may oyida ishga tushirilgan xizmat.
Eslatib o'tamiz: 2024-yilda UZINFOCOM respublika birjasi UzEx bilan hamkorlikda domain.uzex.uz maydonchasini ishga tushirdi. Unga Redemption davri tugaganidan so'ng egalari tomonidan uzaytirilmagan barcha bo'shagan ikki va uch harfli hamda premium .UZ domenlari tushadi. Biroq ko'plab foydalanuvchilar uchun birja bilan ishlash murakkab bo'lib chiqdi: mos domenni topish, savdo jarayonini nazorat qilish va lotda g'alaba qozonganidan keyin nima qilish kerakligini tushunish qiyin. Ko'plab abonentlar aynan shu savollar bilan aHOST'ga murojaat qilishgan.

Shu tariqa lots.uz yaratish g'oyasi paydo bo'ldi. UZINFOCOM taqdim etgan API tufayli 2026-yil 13-may kuni aHOST auksion lotlari bilan ishlashni sodda va tushunarli qiladigan platformani ishga tushirdi. Xizmat beshta asosiy vazifani hal qiladi:
- Qulay domen qidiruvi. domain.uzex.uz'da faqat savdoga qo'yilgan domenlar orasida qidirish mumkin, bu esa odatda 200–300 ta nom. lots.uz'da «Auksion» holatidagi barcha domenlar ko'rsatiladi — 15 000 dan ortiq. Agar yoqqan domen hali savdoda bo'lmasa, uni bitta tugma bilan savdoga qo'yish mumkin. Ishga tushirilganidan beri lots.uz orqali UZINFOCOM jamoasi bilan birgalikda 350 dan ortiq domen savdoga qo'yildi.
- Savdoni to'liq nazorat qilish. Lot bo'yicha yangi stavkalar, savdo tugashiga 4 soat, 1 soat yoki 15 daqiqadan kam vaqt qolgani, shuningdek auksion yakunlangani va domen registrator tomonidan qabul qilingani haqida Telegram orqali bildirishnomalar. «Sevimlilar» bo'limi qiziqtirgan domenlarni kuzatib borish imkonini beradi.
- Katta axborot bazasi. Birjada ro'yxatdan o'tish, savdoda qatnashish va g'alabadan keyin to'lov qilish bo'yicha bosqichma-bosqich ko'rsatmalar bilan «Bilimlar bazasi», «Savol-javoblar» bo'limi hamda har ikki kunda domenlar, savdolar haqida yangi maqolalar va qiziqarli lotlar tahlili chop etiladigan Blog — 30 dan ortiq material allaqachon e'lon qilingan.
- Noyob statistika. Barcha vaqtlar bo'yicha narxi eng yuqori Top-10 domenlar, auksionda qaysi domenlar ko'proq tanlanishi, yutib olingan lotlarning o'rtacha narxi, domen necha marta savdoga qo'yilgani. Bu ma'lumotlarning ko'pchiligi faqat lots.uz tufayli mavjud.
- Texnik yordam. Auksion savdolari bo'yicha barcha savollarda har qanday foydalanuvchi uchun to'liq yordam — u oxir-oqibat qaysi registratorni tanlashidan qat'i nazar. Tizimda allaqachon 500 ga yaqin faol foydalanuvchi ro'yxatdan o'tgan.
lots.uz'dan foydalanish to'liq bepul va xizmat aHOST'ni domen registratori sifatida tanlashga majburlamaydi. Kompaniya ma'lumotlariga ko'ra, lots.uz orqali berilgan so'rovlar asosida savdoga qo'yilgan lotlarning 10% dan ortig'ini boshqa registratorlarning mijozlari yutib oladi. aHOST abonentlari uchun esa bonus dasturi amal qiladi: har bir yutib olingan lot uchun uning narxining 1% i bonus hamyoniga qaytariladi.
«Mening fikrimcha, eng yaxshi marketing — bu abonentlar oldidagi halollik. Biz xizmatlarimizni yaxshilash ustida halol ishlaymiz va abonentlar boshqa kompaniyada olishi mumkin bo'lganidan yaxshiroq shart-sharoitlarni taqdim etishga intilamiz», — deb yakunladi Artur Suvanov.
Sergey Bogdanovning ma'ruzasi: «Markaziy Osiyo biznesi uchun xalqaro nom va tayyor sayt»
DotAsia registraturasi tomonidan tashkil etilgan interaktiv GoCreate! seksiyasida aHOST texnik direktori Sergey Bogdanov so'zga chiqdi. Uning ma'ruzasi Markaziy Osiyo biznesi uchun ikki amaliy savolga bag'ishlandi: o'z mamlakatidan tashqarida ishlash uchun manzilni qanday tanlash va serverni sozlashga sho'ng'imasdan saytni qanday tez ishga tushirish.

.asia — xalqaro bozorlarga chiqish uchun mintaqaviy nom
Markaziy Osiyo biznesi allaqachon bir mamlakat chegarasidan kengroq ishlaydi: kompaniyalar tovar sotadi, uskunalar xarid qiladi, ko'rgazmalarda qatnashadi va Xitoy, Janubiy Koreya, Turkiya va Fors ko'rfazi mamlakatlarida hamkorlar qidiradi. Yangi bozorlarga chiqishda sayt manzili tashrif qog'ozida, xatda, katalogda va taqdimotda paydo bo'ladi — ko'pincha hamkor brend bilan aynan u orqali ilk bor tanishadi.
Biznesda bir nechta variant bor. Milliy .uz domeni mahalliy mijozlarga yaxshi tanish va mahalliy mavjudlikni ta'kidlaydi. .com domeni butun dunyoda taniqli, ammo undagi qisqa va qulay nomlarning aksariyati allaqachon band. .asia domeni uchinchi yondashuvni taklif etadi: u kompaniyani bitta mamlakatga bog'lamasdan mintaqani bildiradi. Istanbul, Seul yoki Dubaydagi hamkor .asia zonasidagi manzilni ko'rib, saytni ochmasdan turib oddiy signal oladi: kompaniya Osiyo bilan ishlashga yo'naltirilgan.
Ma'ruzachining amaliy tavsiyasi — brend uchun ikkala manzilni oldindan band qilish: ichki bozor uchun brand.uz va eksport materiallari hamda xorijiy hamkorlar bilan muloqot uchun brand.asia. Ikkita sayt ishga tushirish shart emas: ikkala domen ham bitta saytga yo'naltirilishi mumkin, eksport o'sishi bilan esa .asia'da alohida til versiyasi yoki katalog joylashtirish mumkin. Domen nomi noyob va agar kerakli manzilni boshqa egasi band qilsa, uni qaytarib olish uzoq, qimmat, ba'zan esa imkonsiz bo'ladi. Shuning uchun domen strategiyasini nom, logotip va mijozlar uchun dastlabki materiallar bilan birga o'ylab chiqish maqsadga muvofiq.

WPHost (wp.uz) — ortiqcha administratsiyasiz WordPress
Domen — bu manzil, ammo u orqali sayt ochilishi uchun texnik asos kerak. Ma'ruzaning ikkinchi qismi WPHost'ga bag'ishlandi — bu aHOST'ning boshqariladigan WordPress-hostingi va O'zbekistondagi WordPress uchun birinchi ixtisoslashgan hosting.
Ishlash tamoyili oddiy: siz tarifni tanlaysiz va WordPress bir necha daqiqada avtomatik o'rnatiladi. Kompaniya darhol texnik o'rnatishdan sayt mazmuni ustida ishlashga o'tishi mumkin: o'zi haqida gapirib berish, katalog, kontaktlar va so'rov shakllarini joylashtirish. Har bir WPHost tarifiga odatda alohida sozlashga to'g'ri keladigan narsalar allaqachon kiritilgan:
- SSL-sertifikat — sayt bilan himoyalangan ulanish;
- CDN — taqsimlangan tarmoq orqali kontentni foydalanuvchilarga tez yetkazish;
- zaxira nusxalar — muvaffaqiyatsiz o'zgarishdan keyin saytni tiklash;
- staging-muhit — yangilanish, yangi dizayn yoki plaginni e'lon qilishdan oldin tekshirish mumkin bo'lgan saytning sinov nusxasi.
WPHost serverlari Toshkentda joylashgan, texnik yordam esa kecha-yu kunduz rus, o'zbek va ingliz tillarida ishlaydi.
Maxsus taklif: istalgan WPHost tarifini xarid qilganda .asia domeni to'liq bir yilga bepul taqdim etiladi. Bitta xarid ikkita boshlang'ich vazifani hal qiladi: WordPress'da sayt ishga tushirish va xalqaro brand.asia manzilini band qilish.
«Milliy domen kompaniyaga o'z yurtida taniqli bo'lib qolishga yordam beradi, .asia esa xorijdagi hamkorlar bilan ishlash uchun mintaqaviy nom beradi. Agar ikkala mos manzil ham bo'sh bo'lsa, ularni oldindan band qilish kerak. Bitta saytdan boshlash mumkin. Eng muhimi — uning manzili, mazmuni va yangi bozorlarga chiqish rejalaringiz bir yo'nalishda ishlashi», — deb xulosa qildi Sergey Bogdanov.

Ishtirok natijalari
TLDCON 2026'da ishtirok etish aHOST uchun mintaqa professional hamjamiyatiga o'zining yangi loyihalarini taqdim etish va Sharqiy Yevropa hamda Markaziy Osiyo registraturalari va registrator kompaniyalaridagi hamkasblar bilan tajriba almashish imkoniyati bo'ldi. Ikkala ma'ruza ham soha OAV'larining konferensiya bo'yicha yakuniy sharhlariga kiritildi.
Konferensiyani tashkil etgani va chiqish uchun taklif qilgani uchun .RU/.РФ domenlari Muvofiqlashtiruvchi markazi, RosNIIROS va UZINFOCOM'ga, shuningdek GoCreate! seksiyasida .asia domeni haqida gapirib berish imkoniyati uchun DotAsia jamoasiga minnatdorchilik bildiramiz. aHOST hamkorlik qiladigan 200 dan ortiq domen reyestrlari orasida eng tezkor deb hisoblaydigan UZINFOCOM jamoasiga alohida rahmat.
Konferensiyada taqdim etilgan loyihalar haqida batafsil: lots.uz va wp.uz.
Chiqishlarning videoyozuvi
Konferensiyaning birinchi kuni yozuvi .RU/.РФ domenlari Muvofiqlashtiruvchi markazining rasmiy kanalida mavjud. Quyidagi video aHOST vakillarining chiqishlaridan boshlanadi.
Agar video ko'rinmasa, yozuvni havola orqali oching: TLDCON 2026, 1-kun — aHOST chiqishlari.
